ابویزید طیفور بن عیسی بن آدم بن سروشان بسطامی معروف به بایزید بسطامی ملقب به سلطان العارفین بزرگترین عارف قرن سوم هجری، از اهالی ایران و از بزرگان اهل تصوف بود.
از زندگی سلطان العارفین بایزید بسطامی اطلاعات خیلی دقیقی در دست نیست. فصیح احمد خوافی او را زادهی سال 131 هجری نوشته است و جَدِ او سروشان را والی ولایت قومس (کومش) دانسته است. بنا بر برخی روایات، جَدِ بایزید بسطامی زرتشتی بود و پدرش یکی از بزرگان بسطام بود.
محل ولادت او محله ی موبدان بسطام بود. استاد او در تصوف مشخص نیست. عشق عرفانی در عرفان بایزید جایگاه ویژهای دارد. همچنین او را پایهگذار سکر و فنا در تصوف میدانند.
بنا بر برخی روایات، وی را معاصر امام محمد باقر (ع) و امام جعفر صادق (ع) میدانند. بایزید بسطامی در سال 261 درگذشت و او را در خانقاه (بسطام) دفن کردند.
مقبره بایزید بسطامی فاقد هرگونه تزئین است. روی قبر یک سنگ مرمر قرار دارد که کلماتی از مناجات مشهور علی بن ابیطالب بر آن حک شدهاست.
بایزید بسطامی بیش از دیگران دارای شهرت و اهمیت بوده و رفتار و گفتارش در همهی مردان راه حق تأثیر کرده است.
به این جهت داستانها و سخنان او بیش از هر صوفی و عارفی در کتب صوفیه و عرفا آمده است، مخصوصاً در آثار منظوم عرفانی مانند آثار عطار و مثنوی مولوی جلوهگر است.
موضوعات مرتبط: عرفان
برچسبها: بایزید بسطامی